Szukając odpowiedniego lokum dla całej rodziny, nierzadko bardzo licznej, najczęściej decydujemy się na mieszkanie w bloku lub apartamentowcu. Jednak obserwując rynek i patrząc na nieustannie rosnące ceny, trzeba zastanowić się, czy lepszą i bardziej opłacalną inwestycją nie byłoby wybudowanie niewielkiego domu jednorodzinnego. Wbrew pozorom jego koszt może być porównywalny z ceną mieszkania, a dodatkowe, i to całkiem spore oszczędności uzyskamy, decydując się na samodzielną budowę systemem gospodarczym. Oczywiście jest to możliwe tylko w sytuacji, kiedy mamy wiedzę oraz umiejętności praktyczne, pozwalające wiele rzeczy wykonać własnoręcznie. Jeśli zaś nasze zdolności w tym kierunku są praktycznie zerowe, to konieczne będzie niestety skorzystanie z usług wyspecjalizowanej firmy budowlanej, lecz w obu przypadkach należy trzymać się określonej kolejności wykonywanych prac, a całą budowę podzielić na etapy. Dzięki temu z pewnością uda się ją ukończyć w zakładanym terminie i w pewnym stopniu uniknąć opóźnień oraz wielu przeszkód, które trudno jest przewidzieć.

Etap 1 – zakup działki, wybór projektu i załatwienie niezbędnych formalności.

Pierwsze co nas czeka, to znalezienie działki, właściwie zlokalizowanej i w miarę możliwości przygotowanej do podłączenia potrzebnych mediów, wody, prądu oraz gazu. W kwestii jej lokalizacji mamy prawie pełną swobodę wyboru, ograniczoną najwyżej naszymi możliwościami finansowymi. Jeśli zależy nam nadal na mieszkaniu w mieście, w jakiejś jego peryferyjnej dzielnicy, musimy liczyć się ze sporym wydatkiem, ale kiedy planujemy wyprowadzenie się poza miasto, to koszt zakupu działki będzie o wiele niższy.

Kiedy kupno gruntu pod nasz wymarzony dom mamy już za sobą, nadchodzi czas na trudniejszą część zadania, czyli załatwienie wszystkich formalności związanych z przyszłą budową, co jest niestety bardzo pracochłonne. W tym celu trzeba będzie skorzystać między innymi z usług takich specjalistów jak geodeta czy nawet architekt, jeśli zdecydujemy się na sporządzenie indywidualnego projektu budynku. Jednak zazwyczaj korzystamy z gotowych projektów, dostępnych w dużych ilościach, a wszystkie sprawy do załatwienia można ująć w krótkiej liście, na której znajdą się następujące formalności:

  • dokumenty określające warunki zabudowy na działce,
  • dokumentacja dotycząca podłączenia mediów,
  • zaświadczenie oraz odrys z mapy ewidencyjnej, uzyskiwane z zarządu dróg,
  • wypis z rejestru dróg,
  • zezwolenie na budowę z urzędu miasta, gminy lub starostwa powiatowego, pod które podlegamy,
  • zawiadomienie jednej z tych instytucji o rozpoczęciu budowy, konieczne z tygodniowym wyprzedzeniem,
  • dostarczenie oświadczenia o ustanowieniu kierownika budowy i przejęciu przez niego wyznaczonych obowiązków.

Etap 2 – stan zerowy budowy.

Jeśli załatwiliśmy już powyższe formalności, nadchodzi czas na rozpoczęcie budowy, której pierwszym etapem jest tzw. stan zerowy. Na tym etapie musimy przygotować działkę do rozpoczęcia zaplanowanych prac, pamiętając o jej odgrodzeniu i zabezpieczeniu przed dostępem osób niepowołanych. Będziemy też musieli skorzystać z usług geodety, który zajmie się wyznaczeniem granic przyszłego domu, dodatkowych elementów małej architektury, budynku gospodarczego czy garażu, oraz lokalizacją ewentualnego szamba, w przypadku, kiedy nie można skorzystać ze zbiorczego systemu odprowadzania nieczystości. Na działkę trzeba również dostarczyć wszystkie potrzebne materiały budowlane i zabezpieczyć je przed ewentualną kradzieżą czy niekorzystnymi warunkami atmosferycznymi. Etap zerowy obejmuje również pierwsze prace budowlane, wykopanie i zalanie fundamentów, ułożenie i podłączenie instalacji wodno – kanalizacyjnej oraz przygotowanie stropów w przypadku domu podpiwniczonego.

Etap 3 – stan surowy otwarty.

Można powiedzieć, że jest to już właściwy etap budowy, w którym nasz przyszły dom przyjmuje coraz bardziej realne kształty. Rosną jego ściany, chociaż tylko zewnętrzne i stawiane są takie ważne elementy, jak schody, kominy, a ten etap prac kończy się zamontowaniem konstrukcji więźby dachowej i pokryciu jej wybranym materiałem, papą, dachówką, gontami bitumicznymi czy najpopularniejsza blachodachówką, zakłada się również wszystkie rynny. Stan surowy otwarty wymaga też zamontowania drzwi, okna z kolei nie są jeszcze potrzebne, ale przerywając pracę na okres jesienno – zimowy, trzeba będzie zabezpieczyć wszystkie otwory okienne przed włamaniem, zabijając je grubymi deskami.

Etap 4 – stan surowy zamknięty.

O budynku wykończonym w stanie surowym zamkniętym możemy mówić w sytuacji, kiedy są już kompletnie ukończone fundamenty, postawione wszystkie ściany, w które wstawiono okna oraz wykończony dach. Można więc powiedzieć, że dom jest przygotowany do przeprowadzenia wszystkich niezbędnych prac wykończeniowych, skończony co najmniej w 50 procentach. Ukończenie tego etapu zajmuje najczęściej od 3 do 6 miesięcy, czyli jeden typowy sezon budowlany i lepiej przed zimą zamontować także ogrzewanie, dzięki czemu unikniemy uszkodzeń budynku w wyniku działania niskich temperatur.

Etap 5 – ostatni, czyli prace wykończeniowe.

Ostatni etap obejmuje wszystkie prace wykończeniowe, przygotowujące dom do wprowadzenia się jego mieszkańców. Jest ich bardzo dużo i wymagają zatrudnienia wielu specjalistów, którzy zajmą się:

  • ścianami zewnętrznymi, położeniem na nich ocieplenia i wykończeniem elewacji,
  • kompleksowym wykończeniem wnętrza, postawieniem ścian działowych oddzielających poszczególne pomieszczenia, ich otynkowaniem i pomalowaniem, położeniem podłóg, zamontowaniem drzwi wewnętrznych, budową schodów z balustradami i całą pozostałą stolarką wewnętrzną,
  • montażem wszystkich instalacji, elektrycznej z gniazdami wtykowymi oraz źródłami oświetlenia, wodnej z bateriami w kuchni i łazience, gazowej oraz wodno – kanalizacyjnej,
  • montażem wydajnego, ale jednocześnie energooszczędnego systemu ogrzewania, najlepiej wykorzystującego olej opałowy lub gaz razem z niezbędnym orurowaniem i grzejnikami,
  • pracami wykończeniowymi na zewnątrz budynku, budową ewentualnego tarasu, budynków gospodarczych, altanek, ogrodzenia wokół posesji i wykończeniem drogi dojazdowej do działki czy prowadzącej do garażu.

Budowa domu ukończona, można się wprowadzać. Jednak zawsze pozostanie w nim coś do zrobienia, wniesienie i montaż mebli, położenie dywanów, założenie zasłon czy powieszenie innych dekoracji, ale porównując te czynności z ogromem wykonanej pracy, będzie to już czystą przyjemnością.